SKDM, Avrupa Birliği'nin belirli karbon yoğun ürünlerin ithalatında üretim sırasında oluşan gömülü emisyonlara karbon maliyeti uygulayan Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizmasıdır. Kesin dönem 1 Ocak 2026'da başladı. Ancak AB'ye yapılan her ihracat otomatik olarak SKDM kapsamına girmez; ürünün GTİP/CN kodu, menşei, ithalat şekli ve güncel mevzuat birlikte kontrol edilmelidir.
Türk üretici veriyi hazırlar, mali yükümlülüğü AB ithalatçısı yönetir
SKDM beyanı ve sertifika teslimi esas olarak yetkili AB ithalatçısı veya uygun dolaylı gümrük temsilcisi üzerinden yürür. Türkiye'deki üreticiden ise ürünün üretim süreci ve gömülü emisyon hesabı için güvenilir veri istenebilir.
Ürün koduyla kontrol
Sektör adı tek başına yeterli değildir; ürünün mevzuat ekindeki CN/GTİP karşılığı incelenir.
Gömülü emisyon
Üretim kaynaklı doğrudan ve ürün grubuna göre ilgili dolaylı emisyon verileri hazırlanır.
SKDM sertifikası
AB ithalatçısı, beyan edilen emisyon ve geçerli kurallara göre sertifika yükümlülüğünü yönetir.
“AB'ye ihracat yapıyorum” demek tek başına SKDM kapsamında olduğunuz anlamına gelmez
Avrupa Komisyonu, SKDM'yi belirli demir-çelik, alüminyum, çimento, gübre, elektrik ve hidrojen ürünlerine uygular. Aynı sektördeki her ürün kodu kapsama girmeyebilir. Müşteri talebi gelmeden önce ürün kodlarınızı gümrük müşaviriniz ve güncel mevzuat ekleriyle doğrulayın.
SKDM Kapsam Kontrolü Nasıl Yapılır?
Ürün kodunu doğrulayın
Ticari ürün adından değil, ihracatta kullanılan güncel GTİP ve AB CN kodu karşılığından ilerleyin.
Mevzuat ekini kontrol edin
Kodun SKDM Tüzüğü kapsamındaki ürün listesinde bulunup bulunmadığını inceleyin.
İthalatçıyı belirleyin
AB'deki alıcıdan beyan sorumlusunu, veri biçimini, raporlama dönemini ve doğrulama beklentisini yazılı isteyin.
Muafiyetleri inceleyin
Güncel eşik, menşe ve özel durumları sevkiyat bazında yetkili uzmanla doğrulayın; eski geçiş dönemi kurallarına güvenmeyin.
2026'da SKDM Süreci Nasıl İşliyor?
Emisyon verisi oluşur
Yakıt, elektrik, hammadde, ara ürün ve üretim miktarı kayıtları tesis düzeyinde tutulur.
Ürüne dağıtım yapılır
İlgili üretim sürecindeki emisyon, mevzuattaki yöntemle ürün miktarına bağlanır.
AB müşterisine iletilir
Üretici, ithalatçının beyanı için istenen emisyon ve tesis bilgisini uygun formatta paylaşır.
İthalatçı yükümlülüğü
Yetkili beyan sahibi yıllık beyanı, doğrulamayı ve teslim edilecek sertifika miktarını yönetir.
Ticaret Bakanlığının 20 Ağustos 2026 tarihinde kontrol edilen bilgilendirmesine göre 2026 ithalatlarına ait beyanların en geç 30 Eylül 2027'ye kadar teslim edilmesi öngörülmektedir. Sertifika fiyatı 2026 için AB Emisyon Ticaret Sistemi fiyatlarının çeyrek dönemlik ortalamasına dayanır. Tarihler ve uygulama ayrıntıları değişebileceği için işlem öncesinde güncel resmî kaynak esas alınmalıdır.
Üretici Hangi Verileri Hazırlamalı?
Tesis ve üretim süreci
Hangi ürünün hangi hatta, hangi üretim adımlarından geçerek üretildiği ve tesis sınırlarının nasıl belirlendiği.
Yakıt ve doğrudan emisyon
Doğal gaz, kömür, LPG ve süreç emisyonu doğuran girdilerin dönemsel tüketim kayıtları.
Elektrik tüketimi
Sayaç, fatura ve mümkünse üretim hattı bazındaki elektrik tüketimi ile kullanılan emisyon faktörünün kaynağı.
Ara ürün ve hammadde
Üretimde kullanılan kapsama giren ara girdilerin miktarı, menşei ve tedarikçiden alınan emisyon bilgileri.
Üretim ve sevkiyat miktarı
Dönemde üretilen sağlam ürün, fire, yeniden işleme ve AB'ye sevk edilen net miktarların ortak ölçü birimiyle kaydı.
Hesap ve doğrulama izi
Kullanılan yöntem, kaynak belgeler, sorumlular, düzeltmeler ve doğrulayıcıya sunulabilecek kayıt zinciri.
Fiili Değer ile Varsayılan Değer Arasındaki Fark
Tesisin gerçek verisine dayanır
Ölçülebilir yakıt, enerji, üretim ve ara ürün verileriyle hesaplanır. Veri kalitesi, yöntem ve gerekli doğrulama koşulları karşılanmalıdır.
Komisyon tarafından belirlenen değerdir
Fiili veri kullanılamadığında ilgili kurallar çerçevesinde devreye girebilir. Ticaret Bakanlığına göre elektrik dışındaki ürünlerde 2026 varsayılan değerlerine yüzde 10 ilave marj uygulanır.
Emisyon verisi artık teklif ve müşteri ilişkisinin bir parçası olabilir
Sertifika yükümlülüğü AB ithalatçısında olsa da eksik, geç veya yüksek varsayılan değere dayanan bilgi müşterinin ithalat maliyetini ve tedarikçi tercihini etkileyebilir. Bu nedenle satış, ihracat, üretim, enerji, satın alma ve finans kayıtları ortak bir veri düzeninde hazırlanmalıdır.
SKDM Hazırlığında Yapılan Yaygın Hatalar
Sektör adıyla kapsam kararı vermek
“Metal üretiyoruz” veya “otomotiv yan sanayiyiz” demek yeterli değildir. Ürün kodu ve kapsam eki kontrol edilmelidir.
Toplam faturayı ürüne dağıtmak
Tesisin toplam enerji tüketimini üretim hattı, ürün ve dönem bağlantısı kurmadan eşit dağıtmak güvenilir sonuç üretmeyebilir.
Tedarikçi verisini atlamak
Kapsama giren ara ürünlerin gömülü emisyonu nihai ürün hesabını etkileyebilir. Satın alma sözleşmesi ve veri talebi buna göre düzenlenmelidir.
Geçiş dönemi bilgisini kullanmak
2023-2025 raporlama dönemi ile 2026'da başlayan kesin dönemin eşik, doğrulama ve mali yükümlülük kuralları aynı değildir.
ERP SKDM Sürecinde Ne Sağlar, Ne Sağlamaz?
İzlenebilir işletme verisi
Ürün ağacı, üretim emri, malzeme tüketimi, fire, enerji ve sevkiyat kayıtlarının ürün ve dönemle ilişkilendirilmesine temel oluşturur.
Mevzuata uygunluk garantisi
Ürün kapsamı, emisyon yöntemi, akreditasyon ve doğrulama kararı yetkili uzmanların ve güncel mevzuatın değerlendirmesini gerektirir.
İhracat siparişlerinde döviz, kur farkı, maliyet ve gümrük kayıtlarının birlikte yönetimini ihracat ve döviz yönetimi yazısında; dolaşım ve menşe belgelerinin farkını A.TR ve EUR.1 karşılaştırmasında inceleyebilirsiniz.
Sık Sorulan Sorular
SKDM bir gümrük vergisi midir?
SKDM, belirli ithal ürünlerin gömülü emisyonlarına AB ETS fiyatıyla bağlantılı karbon maliyeti uygulayan ayrı bir mekanizmadır. Uygulama ayrıntısı ürün ve ithalat koşuluna göre değerlendirilmelidir.
Türkiye'deki ihracatçı SKDM sertifikası alır mı?
Esas yükümlülük yetkili AB ithalatçısı veya uygun dolaylı temsilci üzerindedir. Türk üreticinin temel rolü doğru üretim ve emisyon verisini sağlamaktır.
Her demir-çelik ürünü kapsamda mıdır?
Hayır. Kapsam ürün kodlarına göre belirlenir. Ürünün GTİP/CN kodu güncel mevzuat ekiyle karşılaştırılmalıdır.
Karbon maliyeti ürün fiyatına nasıl yansır?
Etki; doğrulanmış gömülü emisyon, ücretsiz tahsisat uyarlaması, geçerli sertifika fiyatı ve varsa kabul edilen karbon bedeli indirimi gibi değişkenlere bağlıdır. Tek sabit oranla hesaplanamaz.
Son kontrol tarihi: 20 Ağustos 2026
- Avrupa Komisyonu: SKDM kesin dönem kuralları
- T.C. Ticaret Bakanlığı: AB SKDM genel bilgiler ve uygulama mevzuatı
- T.C. Ticaret Bakanlığı: Varsayılan emisyon değerleri
Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır; hukuki görüş, emisyon doğrulama hizmeti veya gümrük müşavirliği yerine geçmez. Sevkiyat öncesinde güncel mevzuatı ve ürün kodunu yetkili uzmanlarla doğrulayın.
Üretim, maliyet ve sevkiyat verilerinizin izini birlikte kontrol edin
Ürün, malzeme, üretim emri ve ihracat kayıtlarınızın hangi noktalarda birbirinden koptuğunu süreç analiziyle belirleyin.