Ortak adlandırma
Aynı işi farklı adlarla açmayı ve raporlarda dağınık görünmesini önlemeye yardımcı olur.
ERP Rehberleri
Üretim yönetimi rehberi
Üretim ve Proses Tanımları Nasıl Yapılır?
Üretim tanımları, işletmedeki birimleri ve yapılan işleri ortak bir yapıda adlandırır. Proses adımları, sorumlular ve tamamlanma ölçütleri açık olduğunda iş emirleri daha tutarlı izlenir; üretim kayıtları ve raporlar aynı dili kullanır.
Üretim ve proses tanımları ne işe yarar?
Bir üretim emrinin “üretimde” olması tek başına yeterli bilgi vermez. Hangi birimin çalıştığı, işin hangi aşamada olduğu, ne kadarının tamamlandığı ve sıradaki adımın ne olduğu da anlaşılmalıdır. Ortak proses tanımları, bu bilgilerin farklı kişiler ve bölümler tarafından aynı şekilde kaydedilmesine yardımcı olur.
İş emri takibi
Üretim emrinin hangi adımda, hangi sorumluda ve ne durumda olduğunu görünür kılar.
Karşılaştırılabilir kayıt
Planlanan iş akışı ile gerçekleşen üretim kayıtlarının birlikte değerlendirilmesini kolaylaştırır.
Üretim prosesleri 6 adımda nasıl tanımlanır?
-
1
Üretim birimlerinin sınırlarını belirleyin
Üretimin hangi tesis, bölüm veya iş alanlarında yürütüldüğünü çıkarın. Her kayıt için açık bir kapsam belirleyin; aynı işi iki farklı birimde veya adla tekrar tanımlamayın.
-
2
Proses ve operasyon adlarını standartlaştırın
İşletmede kullanılan ortak adları seçin. Örneğin “son kontrol” ve “final kontrol” aynı işi anlatıyorsa tek bir tercih edilen ad belirleyin. Kod ve açıklamalar, çalışanların listelerde kolayca bulacağı kadar açık olmalı.
-
3
Her adımın başlangıç ve bitişini tanımlayın
Bir operasyonun hangi iş veya miktarla başladığını ve hangi kayıtla tamamlandığını açıklayın. Böylece farklı kullanıcılar aynı işi farklı aşamalarda tamamlanmış saymaz; bekleyen ve tamamlanan işler tutarlı izlenir.
-
4
Sorumluyu ve kayıt yöntemini belirleyin
Sürecin sahibi olan birimi ve üretim bilgisini kimin gireceğini belirleyin. Manuel kayıt, barkod veya mobil veri girişi kullanılacaksa hangi bilginin, hangi anda kaydedileceğini iş akışına göre kararlaştırın.
-
5
İş sırasını ve istisnaları gözden geçirin
Ürünün geçtiği normal işlem sırasını belirleyin; yeniden işleme, dışarıda yapılan operasyon veya kalite kontrol gibi farklı durumları ayrıca tanımlayın. Her üründe aynı sıranın geçerli olduğunu varsaymayın.
-
6
Örnek bir iş emriyle doğrulayın
Tanımları gerçek bir üretim örneğinde deneyin. Çalışanlar hangi adımda olduklarını anlayabiliyor mu, tamamlanan ve bekleyen miktarlar doğru kaydediliyor mu, süreç sonunda sorumlu birim belli mi kontrol edin. Eksikleri düzeltmeden tanımları tüm üretime yaymayın.
Örnek bir üretim süreç akışı
Aşağıdaki örnek, bir ürünün üretiminde kullanılabilecek basit bir iş adımı dizisini gösterir. Her işletme kendi ürününe, kalite kontrollerine ve üretim yöntemine göre adımları belirlemelidir.
-
1
Malzeme hazırlığı
-
2
Ana üretim işlemi
-
3
Son kontrol
-
4
Mamule giriş
Proses, rota ve iş merkezi arasındaki fark
Proses veya operasyon
Yapılacak işi ve üretim adımını tanımlar.
Rota
Ürünün geçeceği operasyonları ve bunların sırasını belirtir.
Tezgâh veya iş merkezi
Operasyonun nerede veya hangi üretim kaynağında yapıldığını gösterir.
Tanımları yayına almadan önce kontrol edin
- Aynı işi anlatan yinelenmiş proses adı veya kodu var mı?
- Her prosesin başlangıcı ve tamamlanma ölçütü açık mı?
- Sorumlu birim ve kayıt yöntemi belirlenmiş mi?
- Ürüne göre değişen işlem sıraları ayrıca ele alınmış mı?
- İş emri örneğinde adımlar ve durumlar doğru anlaşılıyor mu?
- Değişiklikleri onaylayacak sorumlu belirli mi?
Üretim ve proses tanımları hakkında sık sorulan sorular
Üretim prosesi nedir?
Üretim prosesi, bir ürünün üretimi sırasında yapılan iş adımlarının bütünüdür. Proses tanımları bu adımların adını, kapsamını, sorumlusunu ve tamamlanma ölçütünü ortaklaştırır.
Proses ile operasyon aynı şey midir?
Kullanım şekli yazılıma ve işletme terminolojisine göre değişebilir. Bu rehberde proses genel iş akışını, operasyon ise akış içindeki belirli bir üretim adımını ifade eder. Şirket içinde tek bir sözlük kullanılması karışıklığı azaltır.
Proses tanımları rota ve tezgâh tanımlarıyla aynı mıdır?
Hayır. Proses veya operasyon yapılacak işi tarif eder. Rota, adımların hangi sırada gerçekleşeceğini; tezgâh veya iş merkezi ise işin nerede ya da hangi kaynakta yapılacağını belirtir. Bu kayıtlar birbiriyle ilişkilidir ancak aynı tanım değildir.
Üretim adları neden standart olmalı?
Aynı iş farklı adlarla kaydedilirse raporlama, iş emri takibi ve planlanan-gerçekleşen karşılaştırması zorlaşır. Ortak kod ve adlar, bölümlerin aynı süreç bilgisini kullanmasını sağlar.
Proses tanımları, işletmenin gerçek işleyişini yansıtmalıdır. Önce ortak adları ve sorumluları belirleyin; sonra örnek bir üretim emrinde kayıtların ekipler tarafından aynı şekilde yorumlandığını kontrol edin.